Piękny umysł

Szachy to gra edukacyjna, nazywana królewską. Czy mają one wpływ na osiągnięcia dziecka w nauce, pamięć czy poziom myślenia? Odpowiedź na wszystkie pytania jest twierdząca.

Szachy to rodzaj aktywności, innej niż gra w piłkę nożną czy tenisa, bo aktywności intelektualnej, rozwijającej nieograniczone zdolności umysłu – pisze Jim Celone w Technologiach Edukacji. Owe nieograniczone zdolności obejmują wiele umiejętności potrzebnych w późniejszym życiu. Są to m.in.: zdolność koncentracji, abstrakcyjne myślenie, zdolność rozwiązywania problemów, planowanie strategiczne czy kreatywność.

Doskonalą umysł
Dzieci, które grają w szachy często nie zdają sobie sprawy, że ta „zabawa” jest bardzo pouczająca i rozwijająca. Po pierwsze dlatego, że szachiści muszą trzymać się stałych reguł. Gra ma zatem pozytywny wpływ na ogólny rozwój zainteresowań, a także rozwój intelektualny i emocjonalny dziecka, poprzez poznawanie nowej dyscypliny. Dziecko po pierwsze uczy się samodzielności, po drugie logicznego myślenia. - Dzieci lubią sam fakt przestawiania drewnianych figurek po szachownicy. Dziecko angażuje się emocjonalnie, tworzy i samodzielnie kreuje nowe wydarzenia na szachowej planszy, a przy tym dobrze się bawi – opowiada Andrzej Modzelan – trener gry w szachy.

Uczą działań twórczych
 Jeśli ktoś grając w szachy, będzie jedynie naśladował swojego rywala, przegra. W grze tej nie ma miejsca na plagiaty czy naśladownictwo. Trzeba samemu wykreować rodzaj działania i jednocześnie wziąć za nie odpowiedzialność.

Pomagają w nauce
Szachy są również dobrym narzędziem do nauki abstrakcyjnego myślenia, podobnego do tego, które jest nieodłączne w nauce matematyki. Dziecko uczy się na drewnianych klockach i figurkach rozumieć, dedukować, szukać rozwiązań, koncentrować i ćwiczyć pamięć.

Kształtują osobowość
Szachy to nie tylko matematyka, myślenie i pamięć, to również ogromny pozytywny wpływ na osobowość dziecka, poprzez naukę rozwiązywania problemów, uporu, cierpliwości, wiary w siebie – powodują, że dzieci przezwyciężają własne słabości i wygrywają dzięki sile umysłu. Ale dziecko nie tylko uczy się zwyciężać, potrafi także przegrywać i wykształcić w sobie wolę walki. Czego nie uda się osiagnąć za pierwszym razem, może uda się za trzecim. Dziecko wytrwale realizuje swój cel, nie zniechęca się, nie rezygnuje, nie poddaje się. - Szachy, ta niewinna dziecięca zabawa, są w stanie znacząco wpłynąć na jakość życia dorosłych światłych ludzi, a co za tym idzie, na losy kraju – komentuje Tomek Polak – prezes Fundacji na Rzecz Wspierania Szachów w Warszawie.

Szachy są rodzajem intelektualnej aktywności; w nich zawarty jest swoisty czar. Intelektualna aktywność to jedna z największych rozkoszy - jeśli nie największa - bytu ludzkiego. Nie każdy może napisać sztukę, zbudować most lub nawet opowiedzieć dobry dowcip. Ale w szachach każdy musi przejawić intelektualną aktywność, co daje mu swoistą przyjemność. Zawsze współczułem mężczyźnie, który nie zaznał w życiu miłości. Szachy, podobnie jak miłość, jak muzyka - mogą uczynić człowieka szczęśliwym.

Cytat zaczerpnięty z S.Tarrasch (1862-1934): „The Game of Chess”, 1936: [W]: Nowe dykteryjki i ciekawostki szachowe. Warszawa, 1983 r. s. 28. W.Litmanowicz red.).

Małgorzata Szewczyk, fot. scx.hu

Ekspert odpowiada                                                                 

Przeczytaj także:
Pozostawić dobre wspomnienie
Zdania oprawione w prostą melodię
Pogrążanie się w świecie fikcji